Juridisch medewerker
Isabella Mahieu
AVG, IT-recht, International Media Law
Een werknemer meldt zich ziek en is vervolgens niet meer te bereiken. Wat moet je dan doen als werkgever?
Als een werknemer zich ziek meldt, rusten er zowel op werkgever als op werknemer bepaalde verplichtingen. Zo moet werkgever het loon blijven doorbetalen. Dat hoeft geen 100% loonbetaling te zijn. Als werkgever mag je ook terug vallen op betaling van enkel 70% van het loon. Dat hangt af van wat er tussen werkgever en werknemer is afgesproken, of wat in een eventueel van toepassing zijnde cao hierover is opgenomen.
De werkgever schakelt vervolgens een bedrijfsarts in. De werkgever mag namelijk niet zelf beoordelen of een werknemer arbeidsongeschikt is of niet.
Als werknemer ben je verplicht om gevolg te geven aan door de werkgever of een door hem aangewezen deskundige gegeven redelijke voorschriften. Met andere woorden, als werknemer dien je beschikbaar te zijn om de bedrijfsarts te laten controleren of er al dan niet sprake is van arbeidsongeschiktheid. Ook dien je medewerking te verlenen aan het opstellen, evalueren en bijstellen van een plan van aanpak en dien je passende arbeid te verrichten waartoe de werkgever de werknemer in de gelegenheid stelt (aldus art. 7:660a BW). Als werknemer dien je dus te reageren op een of meerdere oproepen van de bedrijfsarts om langs te komen of te reageren op een telefonische afspraak.
Doet een werknemer dat niet, dan kan de bedrijfsarts dus niet vaststellen of de werknemer arbeidsgeschikt of arbeidsongeschikt is. In zo’n geval voldoet de werknemer niet aan de door werkgever schriftelijk gegevens redelijke voorschriften.
Als werkgever dien je de werknemer dan verschillende malen op te roepen voor het spreekuur van de bedrijfsarts. Ook dien je de werknemer te berichten wat de gevolgen zijn van het niet reageren op die oproepen. Een gevolg is niet ontslag op staande voet.
Een werkgever heeft wel het recht de betaling van het loon op te schorten. Pas als de werknemer zonder deugdelijke grond de verplichtingen om gehoor te geven aan een redelijk voorschrift van werkgever – te weten reageer op een oproep van de bedrijfsarts - weigert na te komen én werkgever de werknemer schriftelijk heeft gemaand tot nakoming van deze verplichtingen, mag werkgever de betaling van loon opschorten.
Op grond van artikel 7:629 lid 6 BW mag werkgever namelijk de betaling van het loon opschorten “voor de tijd gedurende welke de werknemer zich niet houdt aan door de werkgever schriftelijk gegeven redelijke voorschriften omtrent het verstrekken van de inlichtingen die de werkgever behoeft om het recht op loon vast te stellen”.
Door de bank genomen reageert een werknemer dan wel. Immers, er komt geen geld meer binnen. Maar wat nou als de werknemer ook dan niet reageert?
Dan kun je als werkgever een verzoek indienen bij de kantonrechter om tot ontbinding van de arbeidsovereenkomst met deze niet reagerende werknemer over te gaan. Normaal gesproken geldt de regel dat een zieke werknemer niet zomaar kan worden ontslagen. Echter, in dit soort gevallen geldt dat opzegverbod tijdens ziekte niet. Er kan dus in het midden blijven of werknemer nou wel of niet arbeidsongeschikt is. In artikel 7:670a BW gaat erom dat werknemer zijn re-integratieverplichtingen niet nakomt.
De kantonrechter kan op verzoek van werkgever de arbeidsovereenkomst ontbinden als sprake is van verwijtbaar handelen of nalaten van de werknemer, zodanig dat van de werkgever in redelijk niet kan worden gevergd de arbeidsovereenkomst te laten voortduren. Hieronder valt ook een zieke werknemer die zonder deugdelijke grond zijn re-integratie verplichtingen niet nakomt.
Als het verzoek tot ontbinding niet ongegrond of onrechtmatig voorkomt, dan is het verwijtbaar dat de werknemer op geen enkele heeft gereageerd op de pogingen van werkgever en de bedrijfsarts om in contact te komen. Onder die omstandigheden hoef je als werkgever niet op zoek te gaan naar herplaatsingsmogelijkheden. Het verzoek tot ontbinding van de arbeidsovereenkomst dient dan te worden toegewezen.
Als je als werkgever dan ook nog verzoekt om ontbinding op de kortst mogelijke termijn, dan zal de kantonrechter moeten beoordelen of het handelen of juist nalaten van de werknemer van zodanige aard en omvang is dat dit kan worden gekwalificeerd als ‘ernstig’ verwijtbaar handelen. Zo ja, dan zal de arbeidsovereenkomst op de kortst mogelijk termijn worden ontbonden. De transitievergoeding zal dan niet hoeven te worden betaald door de werkgever, omdat de werknemer zelf ernstig verwijtbaar heeft gehandeld. Op grond van artikel 7:673 lid 7 BW is in dat geval geen transitievergoeding verschuldigd.
En wat doe je dan met het loon dat je tijdens de ziekte wél hebt uitbetaald?
Dus het loon dat nog is uitbetaald voordat de loonbetaling was opgeschort? Daar is recentelijk een uitspraak over gedaan door de kantonrechter bij de rechtbank Zeeland West Brabant.
In deze procedure had werknemer zich ziek gemeld eind november 2023. Werkgever had werknemer ‘pas’ laten oproepen door de bedrijfsarts op 22 januari 2024.
Toen de werknemer op niets reageerde is de opschorting van loonbetaling per 1 februari 2024 toegepast. In de periode van eind november tot 1 februari heeft werkgever dus wel loon betaald aan werknemer. De vraag speelde of er wel een rechtsgrond was voor die betaling. Als er namelijk geen rechtsgrond meer is, dan is het loon over die periode onverschuldigd betaald en kan het dus worden teruggevorderd.
De kantonrechter oordeelde dat het enkele feit dat de betaling van het loon mocht worden opgeschort (omdat werknemer nergens op reageerde) niet betekent dat daarmee de rechtsgrond voor betaling van loon – de arbeidsovereenkomst – is komen te vervallen.
Het loon is dus niet onverschuldigd betaald.
“Niet is komen vast te staan dat werknemer gedurende die periode ongeoorloofd afwezig was, zodat de rechtsgrond voor de betaling ook niet achteraf is komen te vervallen. Werkgever kan zich niet beroepen op artikel 7:628 BW, nu niet vaststaat of het niet verrichten van de overeengekomen arbeid in redelijkheid voor rekening van werknemer behoort te komen.”
Aldus de kantonrechter. Werkgever had zelf eerder in actie kunnen komen bij twijfel over het al dan niet ziek zijn van werknemer. Zij had eerder een bedrijfsarts in kunnen schakelen.
Heeft u vragen en wilt u gebruikmaken van onze parate kennis en ons met enige regelmaat bellen? Neem een abonnement op de Virtuele Juridische Afdeling. Mail ons direct even dan ontvangt u vrijblijvend de voorwaarden.
Meer weten? Bel of mail gerust:
T. +31(0)70-3819281
E. info@wisemen.nl
Voor de laatste ontwikkelingen schrijft u zich nu in voor de
Internationaal handelsrecht, Intellectuele Eigendom en IT-recht