Loonbetaling opschorten door ‘coronacrisis’?

We horen het steeds vaker; werkgevers betalen niet meer het volledige loon uit aan hun werknemers ‘door de corona crisis’.

Maatregelen overheid

Als gevolg van de maatregelen die de overheid vanaf half maart van dit jaar heeft opgelegd, zijn veel werkgevers in zwaar weer terecht gekomen.

Opschorten deel van loon

Ondanks de compenserende maatregelen van de overheid, zoals de NOW-regeling, blijken toch veel werkgevers niet in staat om het volledige loon uit te betalen en leggen zij aan hun werknemers op dat slechts een gedeelte van het loon nu wordt betaald en de rest wel een keer zal volgen. Bijvoorbeeld op het moment dat de betalingen die de overheid heeft gedaan in het kader van de NOW-regeling, definitief zijn vastgesteld (wat nog wel een flinke tijd kan duren). 

Daarbij rijst de vraag: Mag dat wel?

Kort gezegd is het antwoord ‘nee’.  De werkgever dient, ook nu er sprake is van een meer dan bijzondere situatie in Nederland en de rest van de wereld en er strikte overheidsmaatregelen zijn opgelegd, voor betaling van het volledige loon zorg te dragen.

Dat is zo opgenomen in de wet (artikel 7:628 lid 1 BW):

“De werkgever is verplicht het naar tijdruimte vastgestelde loon te voldoen indien de werknemer de overeengekomen arbeid geheel of gedeeltelijk niet heeft verricht, tenzij het geheel of gedeeltelijk niet verrichten van de overeengekomen arbeid in redelijkheid voor rekening van de werknemer behoort te komen.”

Het feit dat er overheidsmaatregelen zijn opgelegd, is niet iets wat aan een werknemer kan worden toegerekend.

Wijzigingen in arbeidsvoorwaarden

Dit arbeidsrechtsysteem biedt echter ook mogelijkheden. Wijzigingen in arbeidsvoorwaarden kunnen namelijk worden doorgevoerd, indien zowel werkgever als werknemer met die wijzigingen instemmen. Maar zal een werknemer zomaar instemmen met het maar deels uitkeren van zijn loon al dan niet zonder te weten of en wanneer het overige gedeelte betaald gaat worden? Die kans is waarschijnlijk gering.

Weigerende werknemer

Eenzijdig wijzigingsbeding

Indien een werknemer weigert akkoord te geven aan het wijzigingen van zijn arbeidsvoorwaarden – in dit geval het tijdelijk niet volledig betalen van zijn loon - en er is een eenzijdig wijzigingsbeding opgenomen in zijn arbeidsovereenkomst, dan kan werkgever toch een wijziging in arbeidsvoorwaarden doorvoeren.

Werkgever moet voor die wijziging dan wel een zodanig zwaarwichtig belang hebben, dat het belang van de werknemer dat door de wijziging zou worden geschaad, daarvoor, naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid moet wijken.

Geen eenzijdig wijzigingsbeding

Als er geen eenzijdig wijzigingsbeding in de arbeidsovereenkomst is opgenomen, dan moet beoordeeld worden of

er sprake is van gewijzigde omstandigheden die nopen tot een wijziging van de arbeidsovereenkomst, of het voorstel tot opschorting van loonbetaling gelet op alle omstandigheden van het geval redelijk is én of de aanvaarding van het voorstel tot wijziging in redelijkheid van de werknemer kan worden gevergd.

Dus, of, gelet op de omstandigheden van het geval, naar redelijkheid en billijkheid van werknemer gevergd kan worden om in te stemmen met het niet volledige uitbetalen van het loon.

Rechtbank in Amsterdam

De rechtbank in Amsterdam heeft recent geoordeeld dat het niet is toegestaan om niet het volledige loon te betalen.

ECLI:NL:RBAMS:2020:2734

In deze casus ging het om een werkgever als exploitant van een restaurant en een werknemer in de bediening.

Werkgever heeft 60% van de loonsom als voorschot gesubsidieerd gekregen middels de NOW regeling. Werknemer heeft 50% van zijn loon uitbetaald gekregen. Hoewel werkgever beaamt dat dit niet genoeg is, geeft hij aan dat hij, als gevolg van de door de overheid opgelegde maatregelen tegen verspreiding van het corona virus, in acute betalingsproblemen was gekomen. Hierdoor kon de werkgever niet alle werknemers volledig doorbetalen.

Oordeel rechtbank

De rechtbank is van oordeel dat gelet op de buitengewone omstandigheden waarin werkgever verkeert, er sprake is van een onvoorziene, bedrijfseconomische noodsituatie.

Als gevolg hiervan heeft werkgever een zwaarwichtig belang om bepaalde aanspraken van werknemer (te weten betaling van volledige loon) op te schorten.

Echter door tot het besluit over te gaan, eenzijdig en zonder verder overleg, enkel 50% van het loon te betalen, veroorzaakt dit een grote inkomensachteruitgang voor de werknemer, waardoor deze in de financiële problemen komt. Werknemer is namelijk van zijn loon afhankelijk om in zijn levensonderhoud te kunnen voorzien.

De rechtbank is van oordeel dat van werknemer naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid niet verlangd kan worden om in te stemmen met opschorting van zijn loon voor 50% voor meerdere maanden. Ook omdat niet duidelijk of en zo ja, wanneer er dan wél voldoende financiële middelen zijn om het opgeschorte loon uit te betalen.

De rechtbank heeft in de zaak overigens de vordering van werknemer tot betaling van de wettelijke verhoging gematigd tot nihil en de vordering van de wettelijke rente afgewezen, gelet op de onvoorziene bedrijfseconomische noodsituatie en de belangen van de collega’s van werknemer.

Advies

Wilt u gebruikmaken van onze parate kennis en ons met enige regelmaat bellen? Neem een abonnement op de Virtuele Juridische Afdeling. Mail direct even dan ontvangt u vrijblijvend de voorwaarden.

Meer weten? Bel of mail gerust:

T. +31(0)70-3819281
E. info@wisemen.nl

Voor de laatste ontwikkelingen schrijft u zich nu in voor de

WiseMen Nieuwsflits!